Zdarzyło się... 13 sierpnia 1911 roku

Witold WittZaktualizowano 
W dniu 9 maja 1911 r. zebrała się grupa grudziądzan, którzy postanowili powołać do życia nowe polskie Towarzystwo.

W dniu 9 maja 1911 r. zebrała się grupa grudziądzan, którzy postanowili powołać do życia nowe polskie Towarzystwo.

Jego celem było pobudzenie ducha narodowo – towarzyskiego i szerzenie oświaty w środowisku robotniczym.

Pod wezwaniem św. Mikołaja

<!** reklama>Towarzystwo o nazwie „Jedność” założono 13 sierpnia 1911 r. w wielkiej sali Bazaru w obecności 400 osób. W skład pierwszego zarządu weszli Günther jako prezes, Konstanty Topczyński jako sekretarz i Franciszek Olszewski jako skarbnik. Towarzystwo miało charakter katolicko–religijny, pod wezwaniem świętego Mikołaja. Członkowie towarzystwa nosili specjalne odznaki - panie medaliki, a panowie szpilki do marynarek.

Pieśni i wykłady

Zebrania odbywały się co dwa tygodnie, potem raz w miesiącu. Śpiewano na nich polskie pieśni kościelne i wygłaszano wykłady o treści narodowo-religijnej. Na posiedzeniu w dniu 10 grudnia 1912 r. zmieniono nazwę na „Towarzystwo polsko–katolickie Jedność pod wezwaniem św. Mikołaja”. Towarzystwo przystąpiło do Związku Towarzystw Ludowych pod patronatem ks. Kupczyńskiego z Garcza.

Jak napisano w „Królewskim Mieście Grudziądzu”: „Towarzystwo zasilają wykładami i odczytami dr Sujkowski, dzisiejszy radca magistracki, ks. Czaplewski, dyr. Stefański, dr Józef Ulatowski, Kazimierz Gancarzewicz. Bardzo częstym gościem jest poseł Wiktor Kulerski, który dnia 9 czerwca 1912 r. mówi o mowie polskiej, dnia 11 sierpnia 1912 r. o znaczeniu chrześcijaństwa, 10 lutego 1913 r. o wywłaszczeniu, a 3 lutego 1914 r. o rewolucji rosyjskiej. Towarzystwo wysyła delegatów w osobach Biernatzkiego i Podlasińskiego na Zjazd towarzystw ludowych do Tucholi. W dalszym ciągu pracują oświatowo w Towarzystwie Kozłowski z Adamowa, Ziółkowski. Dnia 20 kwietnia przybywa ks. Dembek z polecenia patrona z wykładem o biblioteczkach ludowych. Zajmowano się gorliwie teatrzykami: odegrano „Zagrodę Sobkową” i 5 stycznia 1913 r. „Czartowską Ławę”.

W dalszej części czytamy: „Jedność” zaznała prześladowań ze strony rządu pruskiego. Wyrokiem sądowym musieli członkowie, idąc na zebranie, wykazać się kwitem za składki. Komisarz policyjny Vogel śledził Towarzystwo bardzo pilnie. Zakazywał posiedzeń publicznych, występów, a w roku 1912 skazano Towarzystwo na 300 marek grzywny. Pomimo to Towarzystwo rozwijało się pomyślnie. „Jedność” posiadała dość wielką bibliotekę i własną kasę pośmiertną”.

Koniec w wolnej Polsce

Ostatnie ślady działalności „Towarzystwa Jedność” pochodzą z 1923 r. Potem organizacja przestała istnieć.

polecane: FLESZ: Podział Mandatów po wyborach parlamentarnych

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3